Dolğu və botoks üzün estetik görünüşünün korreksiyası üçün istifadə olunan inyeksion prosedurlardır. Hər ikisi qırışların görünüşünü azaltmaq məqsədilə istifadə edilə bilsə də, eyni üsulla işləmirlər və eyni problemi həll etmirlər.
Əsas fərq sadə şəkildə belə izah edilə bilər: botoks əzələ fəaliyyətini müvəqqəti olaraq zəiflədir, dolğu isə müəyyən nahiyəyə həcm verir və ya itirilmiş həcmi bərpa edir.
ABŞ Qida və Dərman Administrasiyası da dermal dolğularla botulinum toksini məhsullarının fərqli məhsullar olduğunu bildirir. Botulinum toksini inyeksiyaları əzələlərin yığılmasını müvəqqəti azaldaraq mimik qırışların görünüşünü zəiflədə bilər. Dermal dolğular isə dəri altına yeridilən geləbənzər maddələrdir və müəyyən nahiyəyə dolğunluq və ya daha hamar görünüş vermək üçün istifadə olunur.
Gündəlik danışıqda bu prosedura geniş şəkildə “botoks” deyilir. Tibbi baxımdan isə istifadə olunan məhsul botulinum toksini əsaslı preparatlardan biridir və konkret preparatın xüsusiyyətləri fərqli ola bilər.
Dolğu və botoks arasındakı əsas fərqlər hansılardır?
Bu iki proseduru müqayisə edərkən yalnız “hansı daha yaxşıdır?” sualına fokuslanmaq düzgün deyil. Çünki onların istifadə məqsədləri fərqlidir.
| Xüsusiyyət | Botoks | Dolğu |
|---|---|---|
| Əsas təsiri | Əzələ aktivliyini müvəqqəti azaldır | Həcm əlavə edir və ya itirilmiş həcmi bərpa edir |
| Daha çox hansı problem üçün istifadə olunur? | Mimik qırışlar | Həcm itkisi, kontur korreksiyası, bəzi qırışlar |
| Tipik nahiyələr | Alın, qaşarası, göz ətrafı | Dodaq, yanaq, çənə, bəzi üz xətləri |
| Nəticə | Adətən tədricən yaranır | Bir çox dolğuda nəticə dərhal və ya dərhal yaxın görünür |
| Təsirin davamlılığı | Çox vaxt təxminən 3–4 ay | Preparat və nahiyədən asılı olaraq dəyişir |
| Əsas mexanizm | Əzələ yığılmasını zəiflədir | Toxumaya həcm və struktur verir |
Botulinum toksininin kosmetik nəticəsi adətən müvəqqətidir. Amerika Dermatologiya Akademiyasına görə qırışlar üçün tətbiq olunan botulinum toksininin təsiri təxminən 3–4 ay, bəzi hallarda isə daha uzun davam edə bilər.
Dolğularda isə qalma müddəti istifadə olunan materialdan, məhsuldan, vurulan nahiyədən və insanın fərdi xüsusiyyətlərindən asılıdır. FDA da hər dermal dolğunun istifadə sahəsi və gözlənilən təsir müddətinin fərqli olduğunu qeyd edir.
Botoks necə təsir edir?
Üzdəki bəzi qırışlar mimika zamanı əzələlərin davamlı yığılması nəticəsində daha nəzərəçarpan olur.
Məsələn:
- qaşları çatarkən yaranan qaşarası xətlər;
- alnı qaldırarkən yaranan üfüqi xətlər;
- gülərkən göz kənarında görünən “qaz ayağı” xətləri.
Botulinum toksini sinir və əzələ arasındakı siqnal ötürülməsinə təsir edərək hədəflənmiş əzələnin fəaliyyətini müvəqqəti olaraq zəiflədir. Əzələ daha az yığıldıqda onun üzərində yaranan mimik xətt də daha az nəzərə çarpa bilər.
FDA botulinum toksini məhsullarının əzələlərin gərilməsini və yığılmasını azaltmaqla mimik qırışların görünüşünü müvəqqəti yaxşılaşdırdığını bildirir.
Botoks üzə fiziki olaraq həcm əlavə etmir. Buna görə məsələn yanaqda həcm itkisini və ya dodaq həcmini botulinum toksini ilə doldurmaq mümkün deyil.
Dolğu necə təsir edir?
Dermal dolğular dəri və yumşaq toxumaların müəyyən qatlarına yeridilən materiallardır. Estetik praktikada hialuron turşusu əsaslı dolğular geniş istifadə olunur.
Hialuron turşusu su ilə əlaqə yarada bilən və orqanizmdə təbii olaraq mövcud olan maddələrdən biridir. Gel formasında istifadə edildikdə toxumalara əlavə həcm verə bilər. FDA hialuron turşusunu müvəqqəti dermal dolğularda istifadə olunan materiallardan biri kimi göstərir.
Dolğu vasitəsilə məqsəddən asılı olaraq:
- dodaqlara həcm vermək;
- dodaq konturunu formalaşdırmaq;
- yanaq nahiyəsində itirilmiş həcmi bərpa etmək;
- çənə konturunu dəyişdirmək;
- bəzi üz xətlərini yumşaltmaq;
- üz proporsiyalarında müəyyən korreksiya aparmaq
mümkün ola bilər.
Vəfa Clinic-də də hialuron turşusu əsaslı preparatlardan istifadə olunan kontur plastika prosedurları arasında dodaq, burun və üz ovalı korreksiyası qeyd olunur.
Prosedurlar haqqında əlavə məlumat üçün Vəfa Clinic-in Kontur plastika xidməti səhifəsinə baxa bilərsiniz.
Mimik qırışlar üçün botoks, yoxsa dolğu istifadə olunur?
Burada qırışın niyə yarandığını müəyyən etmək vacibdir.
Üz qırışlarını sadəcə “qırış” kimi qiymətləndirmək kifayət etmir. Bəzi xətlər əsasən əzələ hərəkəti nəticəsində, digərləri isə yaşla əlaqədar kollagen və həcm itkisi, dəri strukturu və digər amillərin təsiri ilə yaranır.
Mimik qırışlar
Danışarkən, gülərkən və ya qaşları hərəkət etdirərkən yaranan xətlər dinamik və ya mimik xətlər adlandırılır.
Botulinum toksini daha çox bu tip xətlərdə istifadə edilir.
Məsələn:
- qaşarası xətlər;
- alın xətləri;
- göz ətrafındakı mimik xətlər.
Amerika Dermatologiya Akademiyası da botulinum toksininin hədəflənmiş əzələləri müvəqqəti rahatlaşdıraraq incə xətt və qırışların görünüşünü azaltmaq üçün istifadə edildiyini bildirir.
Həcm itkisi və dərin xətlər
Üzdə toxuma həcminin azalması nəticəsində yaranmış çökəkliklərdə və kontur dəyişikliklərində isə dolğu nəzərdən keçirilə bilər.
Dolğular itirilmiş dolğunluğu bərpa etmək, dodaqları formalaşdırmaq və müəyyən üz xətlərini yumşaltmaq üçün istifadə olunur.
Bəzi hallarda isə bir problemdə həm əzələ hərəkəti, həm həcm itkisi rol oynaya bilər. Buna görə prosedur seçimi yalnız xəttin yerləşdiyi nahiyəyə baxaraq edilməməlidir.
Botoks və dolğu nəticələri nə vaxt görünür?
Bu iki prosedur arasındakı başqa mühüm fərq nəticənin ortaya çıxma vaxtıdır.
Botoksun nəticəsi
Botulinum toksininin təsiri dərhal tam formalaşmır.
Amerika Dermatologiya Akademiyasına görə insanların böyük hissəsində botulinum toksininin nəticələri ilk günlər ərzində görünməyə başlayır. Ümumi nəticənin qiymətləndirilməsi üçün isə müəyyən müddət lazım ola bilər.
Bu səbəbdən prosedurdan çıxan kimi alın xəttinin və ya qaşarası qırışın tam yox olmasını gözləmək doğru deyil.
Dolğunun nəticəsi
Bir çox dermal dolğuda həcm effekti inyeksiyadan dərhal sonra və ya çox qısa müddətdə görünür.
Amerika Dermatologiya Akademiyasına görə hialuron turşusu gel dolğularının nəticəsi adətən dərhal görünür. Bununla belə, prosedurdan sonra yaranan şişkinlik səbəbindən ilkin görünüş yekun nəticəni tam əks etdirməyə bilər.
Şişkinlik azaldıqdan sonra nəticəni daha düzgün qiymətləndirmək mümkündür.
Botoks və dolğu nə qədər müddət qalır?
Hər iki prosedurun nəticəsi çox vaxt müvəqqətidir, amma qalma müddəti eyni deyil.
Botoks nə qədər qalır?
Kosmetik məqsədlə qırışlara tətbiq edilən botulinum toksininin təsiri adətən təxminən 3–4 ay davam edir. Bəzi insanlarda nəticə daha uzun və ya daha qısa ola bilər.
Təsir azaldıqca əzələ fəaliyyəti tədricən bərpa olunur və mimik xətlər yenidən daha nəzərəçarpan ola bilər.
Dolğu nə qədər qalır?
Dolğunun qalma müddəti üçün vahid rəqəm yoxdur.
Müddətə təsir edən amillər arasında:
- dolğunun materialı;
- preparatın xüsusiyyətləri;
- vurulduğu nahiyə;
- istifadə olunan həcm;
- toxumanın quruluşu;
- fərdi metabolizm
yer ala bilər.
FDA bildirir ki, müvəqqəti dolğular zamanla orqanizm tərəfindən parçalanır və istənilən nəticəni qorumaq üçün müəyyən müddətdən sonra prosedurun təkrarlanması lazım gələ bilər.
Dodaq dolğusunun qalma müddəti ayrıca mövzudur, çünki dodaqlar daim hərəkət edən anatomik nahiyədir.
Botoks və dolğu eyni vaxtda edilə bilər?
Bəzi pasiyentlərdə üzün müxtəlif problemlərinin korreksiyası üçün bir neçə estetik prosedur eyni müalicə planına daxil edilə bilər.
Məsələn, bir insanda alın və qaşarası mimik xətlər üçün botulinum toksini, yanaq və ya dodaq nahiyəsində həcm korreksiyası üçün isə dolğu nəzərdən keçirilə bilər.
Bu, iki prosedurun bir-birini əvəz etməsindən deyil, fərqli problemləri hədəfləməsindən qaynaqlanır.
Lakin bütün insanlara eyni kombinasiya uyğun deyil.
FDA qeyd edir ki, dermal dolğuların botulinum toksini və digər estetik prosedurlarla birlikdə istifadəsinin təhlükəsizliyi nəzarətli klinik tədqiqatlarda tam şəkildə qiymətləndirilməyib.
Buna görə prosedurların hansı ardıcıllıqla, hansı nahiyələrdə və hansı intervalla aparılacağı mütəxəssis tərəfindən fərdi şəkildə müəyyənləşdirilməlidir.
Dolğu və botoksun riskləri eynidirmi?
Xeyr. Hər ikisi inyeksion estetik prosedur olsa da, istifadə edilən məhsul və təsir mexanizmi fərqli olduğundan mümkün yan təsir və ağırlaşmaları da eyni deyil.
Botoksdan sonra mümkün reaksiyalar
Botulinum toksini inyeksiyalarından sonra inyeksiya yerində müvəqqəti:
- ağrı;
- qızartı;
- şişkinlik;
- göyərmə
müşahidə oluna bilər.
Məhsuldan və tətbiq nahiyəsindən asılı olaraq arzuolunmaz əzələ zəifliyi, göz qapağının və ya qaşın sallanması kimi reaksiyalar da mümkündür. FDA nadir hallarda daha ciddi sistemik reaksiyaların baş verə biləcəyini qeyd edir.
Dolğudan sonra mümkün reaksiyalar
Dolğudan sonra ən çox müşahidə edilən reaksiyalar arasında şişkinlik, həssaslıq, qızartı və göyərmə ola bilər.
Ancaq dermal dolğuların ən ciddi, nadir ağırlaşmalarından biri materialın istəmədən qan damarına yeridilməsidir. Bu, həmin toxumaya qan axınının pozulmasına və ciddi ağırlaşmalara səbəb ola bilər.
Dolğudan sonra qeyri-adi güclü ağrı, dəridə ağ, boz və ya göyümtül rəng dəyişikliyi və xüsusilə görmədə dəyişiklik yaranarsa, FDA təcili tibbi yardım alınmasını tövsiyə edir.
Bu səbəbdən həm botoks, həm də dolğu sadəcə “gözəllik proseduru” kimi deyil, anatomiya bilikləri və mümkün ağırlaşmaların idarə edilməsini tələb edən tibbi inyeksion prosedurlar kimi qiymətləndirilməlidir.
Dolğu və botoksdan hansının uyğun olduğu necə müəyyən edilir?
Seçim insanın yaşına və ya internetdə bəyəndiyi bir nəticəyə əsasən edilməməlidir.
İlk növbədə problemin səbəbi müəyyən edilməlidir.
Məsələn:
Alnınızı qaldıranda yaranan xəttdirsə: əzələ aktivliyinin rolu qiymətləndirilir.
Dodaq həcmini artırmaq istəyirsinizsə: dolğu kimi həcm verən prosedurlar nəzərdən keçirilə bilər.
Yanaqlarda yaşla əlaqədar həcm itkisi varsa: üz anatomiyası və həcm itkisi qiymətləndirilir.
Dərin xətt həm mimika, həm də həcm itkisi ilə əlaqəlidirsə: daha fərqli və ya kombinə olunmuş yanaşma lazım ola bilər.
Mütəxəssis konsultasiya zamanı üz anatomiyasını, əzələ fəaliyyətini, dərinin vəziyyətini, əvvəlki estetik prosedurları və pasiyentin gözləntilərini birlikdə qiymətləndirməlidir.
FDA dermal dolğuların anatomiyanı, preparatları və mümkün ağırlaşmaları yaxşı bilən, inyeksion prosedurlar üzrə təcrübəli tibbi mütəxəssis tərəfindən tətbiq edilməsini tövsiyə edir.
Botoks və dolğu etdirməzdən əvvəl nəyi həkimə demək lazımdır?
Konsultasiya zamanı sağlamlıq vəziyyəti barədə məlumatı gizlətməmək vacibdir.
Mütəxəssisə xüsusilə:
- istifadə etdiyiniz dərmanları;
- vitamin və əlavələri;
- allergiyalarınızı;
- əvvəlki dolğu və botoks prosedurlarını;
- əvvəl istifadə edilmiş dolğunun növünü bilirsinizsə, onu;
- əvvəlki inyeksiyalardan sonra yaranmış reaksiyaları;
- aktiv dəri infeksiyası və ya səpgiləri;
- xroniki xəstəlikləri;
- hamiləlik və südvermə vəziyyətini
bildirmək lazımdır.
Dərmanları prosedur üçün özbaşına dayandırmaq düzgün deyil. Dəyişiklik yalnız sizi müalicə edən həkim və proseduru həyata keçirəcək mütəxəssislə müzakirə edilməlidir.
Dolğu və botoks arasında seçim edərkən əsas məqam nədir?
Botoks və dolğu bir-birinin alternativi kimi görünə bilər, lakin praktikada əsas fərq onların hədəfindədir.
Botoks: daha çox əzələ hərəkətindən yaranan mimik xətləri hədəfləyir.
Dolğu: daha çox həcm itkisini, konturu və müəyyən struktur dəyişikliklərini hədəfləyir.
Buna görə “botoks daha yaxşıdır, yoxsa dolğu?” sualının universal cavabı yoxdur. Doğru prosedur insanın hansı problemi həll etmək istədiyindən və üz anatomiyasından asılıdır.
Vəfa Clinic-də dolğu və üz kontur korreksiyası haqqında daha geniş məlumatı Kontur plastika xidməti səhifəsindən əldə edə bilərsiniz.
İnyeksion prosedur seçiminin üz anatomiyanıza və gözləntilərinizə uyğun müəyyənləşdirilməsi üçün Vəfa Clinic ilə əlaqə saxlaya bilərsiniz.
Tibbi məlumatlarla daha ətraflı tanış olmaq üçün FDA-nın dermal dolğu və botulinum toksini haqqında rəsmi məlumatı və Amerika Dermatologiya Akademiyasının botulinum toksini üzrə pasiyent məlumatları mənbələrinə baxa bilərsiniz.
Dolğu və botoks haqqında tez-tez verilən suallar
1. Botoks və dolğu eyni şeydir?
Xeyr. Botulinum toksini əzələ fəaliyyətini müvəqqəti zəiflədərək mimik xətlərin görünüşünü azaldır. Dolğu isə dəri və yumşaq toxumalara həcm və struktur vermək üçün istifadə olunur. FDA bu məhsulları iki fərqli kateqoriya kimi təsnif edir.
2. Alın qırışları üçün botoks, yoxsa dolğu daha çox istifadə olunur?
Əgər alın xətləri əsasən mimika və alın əzələsinin hərəkəti zamanı yaranırsa, botulinum toksini istifadə edilən üsullardan biridir. Lakin dərin və uzun müddət mövcud olan xətlərdə dəri strukturu və digər faktorlar da rol oynaya bilər. Konkret prosedur üz müayinəsindən sonra müəyyən edilməlidir.
3. Dodağa botoks vurulur, yoxsa dolğu?
Dodağın həcmini artırmaq və konturunu formalaşdırmaq üçün adətən dermal dolğular istifadə olunur. Botulinum toksini dodağa həcm vermir. Botulinum toksininin ağız ətrafında müəyyən seçilmiş tətbiqləri ola bilər, lakin onların məqsədi dolğu ilə eyni deyil.
4. Botoksun təsiri nə qədər qalır?
Amerika Dermatologiya Akademiyasına görə mimik qırışların müalicəsində botulinum toksininin təsiri adətən təxminən 3–4 ay davam edir, lakin fərdi nəticələr dəyişə bilər.
5. Dolğunun təsiri nə qədər qalır?
Dolğunun qalma müddəti preparatdan və tətbiq olunan nahiyədən asılıdır. Müvəqqəti dolğular zamanla orqanizm tərəfindən parçalanır. Buna görə bütün dermal dolğular üçün eyni qalma müddəti göstərmək düzgün deyil.
6. Botoks və dolğu eyni gündə edilə bilər?
Bəzi pasiyentlər üçün bir neçə prosedur eyni estetik planın hissəsi ola bilər. Lakin bunun uyğunluğu mütləq fərdi qiymətləndirilməlidir. FDA dolğuların botulinum toksini ilə birlikdə istifadəsinin təhlükəsizliyinin nəzarətli klinik tədqiqatlarda tam qiymətləndirilmədiyini qeyd edir.
7. Dolğu və botoksdan hansı daha təhlükəsizdir?
Onların təsir mexanizmləri və potensial ağırlaşmaları fərqlidir, buna görə təhlükəsizliyi sadəcə birini digəri ilə müqayisə etməklə qiymətləndirmək düzgün deyil. Hər iki prosedur üçün uyğun pasiyent seçimi, düzgün preparat, üz anatomiyasının bilinməsi və prosedurun təcrübəli tibbi mütəxəssis tərəfindən aparılması vacibdir.